វិធីគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតធម្មជាតិ ដែលកសិករនិរន្តរហូតគួរតែដឹង

ការគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតគឺជាមូលហេតុសំខាន់ក្នុងកសិកម្ម ប៉ុន្តែការគាំទ្រនឹងគីមីសារធាតុសម្លាប់សត្វល្អិតអាចបង្ករខូចបរិស្ថាន បន្ថយភាពរីកចម្រើននៃដី ហើយបញ្ចូលសារធាតុពុលទៅក្នុងស្រឡាយអាហារ។ នៅ Garden for Life យើងលើកទឹកចិត្តវិធីគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតធម្មជាតិដែលការពារដំណាំ ខណៈពេលរក្សាសមតុល្យអេកូឡូជី។ យើងមកស្វែងរកបច្ចេកទេសគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតធម្មជាតិដែលមានប្រសិទ្ធភាពដែលកសិករនិរន្តរហូតគួរតែដឹង។

១. ការដាំដំណាំរួមគ្នា (Companion Planting)

ការដាំដំណាំរួមគ្នា គឺជាការដាំរុំរួមរុំបំណែកដំណាំជាក់លាក់ ដើម្បីទប់ស្កាត់សត្វល្អិតដោយធម្មជាតិ។ មានដំណាំខ្លះបញ្ចេញក្លិនឈ្ងុយឬសារធាតុគីមីដែលធ្វើឲ្យសត្វល្អិតឆ្លងចេញ ខណៈដែលដំណាំផ្សេងទៀតទាក់ទាញសត្វសត្វសម្បទាដ៏មានប្រយោជន៍។ ឧទាហរណ៍រួមមាន៖

• ផ្កាមេរៀល (Marigolds) ជួយទប់ស្កាត់នេម៉ាទូដ និងប្លង់ផ្កាយ (aphids)
• ស្មៅក្រអូប (Basil) ជួយទប់ស្កាត់មូស និងសត្វរំញ័រពពែបង្គោលប៉េងប៉ោះ (tomato hornworms)
• ខ្ទឹម និងខ្ទឹមស (Garlic and onions) ជួយទប់ស្កាត់សត្វល្អិតផ្សេងៗ។

២. សត្វល្អិតមានប្រយោជន៍ (Beneficial Insects)

មិនសត្វល្អិតទាំងអស់គឺមានគ្រោះថ្នាក់ទេ; មានខ្លះដែលមានតួនាទីជាអ្នកចាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិចំពោះសត្វល្អិតទូទៅ។ ការលើកទឹកចិត្តសត្វល្អិតមានប្រយោជន៍เหล่านี้អាចកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់សារធាតុពុល។ ឧទាហរណ៍រួមមាន៖

• លេឌីប៊ក់ (Ladybugs) ស៊ីប៊្លង់ផ្កាយ (aphids) និងអ័ក (mites)
• ខ្យងស្រង់សំបក (Lacewings) ស៊ីមូសសោភ័ណ្ឌ (whiteflies) និងសត្វរំញ័រពពែបង្គោល (caterpillars)
• សត្វចង្វាក់ (Praying mantises) បង្កចំនួនសត្វល្អិតមានគ្រោះថ្នាក់ជាច្រើន។

៣. ប្រេងនឹម (Neem Oil)

ប្រេងនឹមគឺជាសារធាតុសម្លាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិនាដើមឈើនឹម។ វាផ្អែកលើវដ្តជីវិតរបស់សត្វល្អិត ដោយប៉ះពាល់ដល់អាហាររបស់ពួកវា និងអាកប្បកិរិយាការរួមភេទ។ ប្រេងនឹមមានប្រសិទ្ធភាពជាពិសេសទល់នឹងប្លង់ផ្កាយ (aphids), សត្វរំញ័រពពែបង្គោល (caterpillars), និងមូសសោភ័ណ្ឌ (whiteflies) ហើយមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់សត្វល្អិតមានប្រយោជន៍នៅពេលប្រើប្រាស់ត្រឹមត្រូវ។

៤. ដីឌាយ៉ាទូម

ដីឌាយ៉ាទូមគឺជាម្សៅស្រួយដែលផលិតពីសត្វស្លឹកសសរ។ វាដំណើរការដោយសុំសត្វល្អិតស្ងួតនៅពេលប៉ះពាល់ ហើយមានប្រសិទ្ធភាពប្រឆាំងនឹងសត្វល្អិតរាងទន់ដូចជា សត្វស្លាប សត្វរំញ័រ និងមូស។ ការបំពង់វាជុំវិញដំណាំផ្តល់ជាបារាំងធម្មជាតិដើម្បីទប់ស្កាត់សត្វល្អិតរំងារ។

៥. ការប្ដូរដំណាំ

ការប្ដូរដំណាំជួយបំបែកវដ្តជីវិតនៃសត្វល្អិត និងជំងឺ។ សត្វល្អិតជាច្រើនរីកចម្រើនលើកសិចភ្ជាប់ (monocultures) ដែលពួកវាពុំមានការតស៊ូក្នុងការស្វែងរកអាហារ។ ដោយប្ដូរដំណាំ កសិករអាចកាត់បន្ថយប្រជាជនសត្វល្អិត និងធ្វើឲ្យដីមានសុខភាពល្អប្រកបដោយភាពសម្បូរបែបនៅពេលដដែល។

៦. ស្រាប់សារធាតុសម្លាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិនៅផ្ទះ

ស្រាប់សរសៃធម្មជាតិជាច្រើនអាចជួយគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតដោយធម្មជាតិ។ ឧទាហរណ៍រួមមាន៖

• ស្រាប់ខ្ទឹម និងម្ទេស ដើម្បីទប់ស្កាត់សត្វល្អិត។
• ស្រាប់ទឹក និងសាប៊ូ ដើម្បីធ្វើអោយប្លង់ផ្កាយ (aphids) និងអ័ក (mites) ខូចចំហាយ។
• ស្រាប់ស្រាបែរជាមួយប្រេងឆ្កែមក្រុម (essential oils) ដើម្បីទប់ស្កាត់មូស និងសត្វល្អិតផ្សេងទៀត។

៧. អាវុធបិទផ្លូវសត្វល្អិត

ការប្រើអាវុធបិទផ្លូវអាចជួយបង្ការឲ្យសត្វល្អិតមិនអាចឈានដល់ដំណាំបាន។ ជម្រើសខ្លះដែលមានប្រសិទ្ធភាពរួមមាន៖

• ស្រោមជួរដើម្បីការពារទៅនឹងសត្វល្អិតហោះ។
• ការដាក់ដីបិទ (Mulches) ដើម្បីទប់ស្កាត់សត្វល្អិតនៅក្នុងដី និងរក្សាសំណើម។
• ប្រដាប់ចាប់សត្វល្អិតភ្ជាប់ជាប់ (Sticky traps) ដើម្បីចាប់សត្វល្អិតដូចជា មូសសោភ័ណ្ឌ (whiteflies) និងត្រីប (thrips)।

៨. លើកទឹកចិត្តឲ្យសត្វចាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិ

បក្សិទ, ស្រប, និងសត្វព្រៃផ្សេងៗ មានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការគ្រប់គ្រងសត្វល្អិត។ ការដាក់ផ្ទះសត្វបក្សិទ ចំការ និងដំណាំដើមភាគីមូលដ្ឋានអាចទាក់ទាញសត្វចាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិទាំងនេះ និងកាត់បន្ថយការប្រើសារធាតុគីមី។

៩. ការគ្រប់គ្រងសុខភាពដី

ដីមានសុខភាពល្អជួយគាំទ្រដល់រុក្ខជាតិដែលមានសមត្ថភាពរឹងមាំ និងប្រឆាំងនឹងសត្វល្អិតដោយធម្មជាតិ។ ការបន្ថែមសំរាប់ជីសត្វល្អិតធម្មជាតិ (organic compost) ការប្រើដំណាំគ្របដណ្តប់ (cover crops) និងការជៀសវាងការប្រើជីច្រើនពេកជួយរក្សាបរិស្ថានមានសមតុល្យ ដែលសត្វល្អិតមានឱកាសតិចក្នុងការរីកចម្រើន។

១០. ចាប់ដោយដៃ និងត្រួតពិនិត្យ

ការត្រួតពិនិត្យដំណាំជាប្រចាំ និងចាប់សត្វល្អិតដោយដៃអាចជាវិធីមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងការរីករាលដាលមុនពួកវាក្លាយទៅជាប្រឈមធ្ងន់ធ្ងរ។ វិធីសាមញ្ញៗ ដូចជា ការញ័ររំញ័រសាខាដែលមានសត្វល្អិតឆ្លង ឬការប្រើប្រដាប់ចាប់ អាចជួយគ្រប់គ្រងប្រជាជនសត្វល្អិតបាន។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

វិធីគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតធម្មជាតិ មិនត្រឹមតែមានប្រសិទ្ធភាពប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងចូលរួមក្នុងការបង្កើតប្រព័ន្ធកសិកម្មប្រកបដោយចីរភាព និងអេកូឡូជី។ ដោយបញ្ចូលបច្ចេកទេសទាំងនេះ កសិករអាចការពារដំណាំដោយមិនបំផ្លាញបរិស្ថាន។ នៅ Garden for Life យើងលើកទឹកចិត្តកសិករទាំងអស់អោយទទួលយកដំណោះស្រាយសារធាតុស្លាប់សត្វល្អិតធម្មជាតិ សម្រាប់អនាគតកសិកម្មមានសុខភាពល្អ និងមានភាពរឹងមាំ។

តើអ្នកបានត្រៀមខ្លួនរួចហើយដើម្បីអនុវត្តវិធីគ្រប់គ្រងសត្វល្អិតធម្មជាតិនេះឬនៅ? ចាប់ផ្តើមថ្ងៃនេះ ហើយសូមប្រើប្រាស់អត្ថប្រយោជន៍ពីកសិដ្ឋានដែលគ្មានសារធាតុពុល!